Na bój Polacy, na święty bój!

Główne części składowe projektu będą nawiązywały do jednych z najważniejszych, zwycięskich, leśnych bitew pod Kobylanką (1 i 6 maja 1863 r.). Odbywać się będą na terenie dzisiejszego powiatu lubaczowskiego, który w 1863 r. stanowił zaplecze działań zbrojnych powstania styczniowego.

Centralne obchody rocznicowe odbędą się w sobotę i niedzielę, 2–3 września 2023 r.

Pierwszego dnia (sobota, 2 września 2023 r.) organizatorzy zapraszają do udziału w rowerowej grze terenowej „Ludwiku, wróć!”, dzięki której będzie można poznać bohaterów, którzy przyczynili się do odniesienia jednych z najwspanialszych zwycięstw powstania styczniowego, w bitwach pod Kobylanką 1 i 6 maja 1863 r. Uczestnicy przeniosą się w czasie do początku maja 1863 r., gdy na ówczesnym pograniczu austriacko-rosyjskim szykowano się do wielkiej konfrontacji z armią rosyjską. Wcielą się w role powstańczych patroli z formującej się partii Jana Żalplachty, którzy zostaną wysłani na nietypową misję. Na prośbę pani Tarnawieckiej będą musieli odszukać jej młodziutkiego syna, który kilka dni temu dołączył do oddziału gen. Antoniego Jeziorańskiego. Uda im się, jeśli wykażą się sprytem, rozwagą, zmysłem orientacji w terenie oraz charyzmą w kontaktach z powstańcami i oficerami. Ich działania i decyzje będą miały wpływ na finałową scenę gry, która zostanie odegrana na rynku w Cieszanowie. Gra będzie zawierać fabularyzowane sceny wywołujące emocje, jakie mogły towarzyszyć bohaterom sprzed 160 lat.

Na trasie gry zostaną rozmieszczeni animatorzy w mundurach i strojach historycznych, którzy będą reprezentować różne formacje powstańcze. Stanowiska z animatorami zostaną odpowiednio ucharakteryzowane, aby ich scenografia wzmocniła klimat gry. Będzie to m.in. powstańczy lazaret, punkt werbunkowy, biwak czy przejście graniczne. Ponadto gracze otrzymają zestaw atrakcyjnych materiałów, zawierających mapę, karty zadań, raporty i meldunki. W grze uczestniczyć będą kilkuosobowe zespoły poruszające się rowerami. Jej trasa (ok. 30 km) przebiegać będzie przez wybrane miejscowości gminy Cieszanów i gminy Narol, a prowadzić będzie m.in. przez miejsce upamiętnienia bitew pod Kobylanką. 

Start gry o godzinie 13.00 na rynku w Cieszanowie, a jej finał odbędzie się w tym samym miejscu o godzinie 19.00.

Wydarzenia drugiego dnia (niedziela, 3 września 2023 r.) rozpoczną się mszą św. w kościele pw. Przemienienia Pańskiego w Starym Lublińcu. Po jej zakończeniu odbędzie się wykład Dariusza Sałka, adiunkta w Dziale Historycznym Muzeum Kresów w Lubaczowie, na temat lokalnych wątków powstania styczniowego w kontekście innych działań tego zrywu niepodległościowego na terenie całości ziem polskich. Następnie na cmentarzu w Starym Lublińcu, przy nagrobku Ludwika Tarnawieckiego, odczytany zostanie Apel Pamięci.

O godzinie 14.00 na cieszanowskim rynku zorganizowany zostanie piknik „Powstańczy biwak” z udziałem rekonstruktorów historycznych. Na jedno popołudnie Rynek zamieni się w powstańcze obozowisko, z namiotami, ogniskami, kuchnią, lazaretem, placem do ćwiczeń itd. Podczas pikniku rekonstruktorzy prezentować będą różnorodne aktywności, do których zapraszać będą także widzów – pokazy musztry, obsługi i naprawy broni z epoki, szycia mundurów, opatrywania rannych, śpiewu. W trakcie wydarzenia odbędą się też występy artystyczne przygotowane przez uczniów szkół podstawowych w Cieszanowie i Nowym Lublińcu. Na zakończenie pikniku wystąpi męska grupa śpiewacza „Mołodcy”, która wykona repertuar śpiewany przez powstańców w 1863 r. Aby podkreślić wielonarodowy charakter zrywu, w którym obok Polaków walczyli także Ukraińcy, Białorusini i Litwini, zaśpiewane zostaną także pieśni w tych językach.

W ramach obchodów 160. rocznicy powstania styczniowego zaplanowane zostały również lekcje żywej historii, które odbędą się w wybranych miejscowościach powiatu lubaczowskiego jesienią bieżącego roku.

Wszystkie działania realizowane przez Muzeum Kresów w Lubaczowie w ramach projektu pn. Na bój Polacy, na święty bój! Gra i działania edukacyjne w 160. rocznicę powstania styczniowego na pograniczu cieszanowsko-lubaczowskim zostały dofinansowane ze środków Biura „Niepodległa” w ramach Programu Dotacyjnego „Niepodległa”, a także Powiatu Lubaczowskiego, Województwa Podkarpackiego oraz Miasta i Gminy Cieszanów. Współorganizatorem zadania jest stowarzyszenie Pospolite Ruszenie oraz Centrum Kultury i Sportu w Cieszanowie. 

 Wszelkie informacje na temat projektu jak również informacje związane z możliwościami zapisu na grę terenową są dostępne na stronie internetowej Muzeum Kresów w Lubaczowie. 

Katolickie Radio Zamość objęło wydarzenie Patronatem Medialnym.